De overeenkomst tussen Nederlands succes in het schaatsen en de energiebesparingsverplichting

Zoals je misschien weet hebben bedrijven tegenwoordig een energiebesparingsverplichting en moeten ze erkende maatregelen toepassen. Wil je echter succesvol deze maatregelen toepassen dan speelt data hierin een belangrijke rol. Hierin vonden wij een mooie overeenkomst tussen de schaatssport en het succes van trainer Jac Orie, want ook hij ziet het nut in van data. Aan de hand van voorbeelden uit de schaatssport zullen we laten zien hoe jouw organisatie kan voldoen aan die energiebesparingsverplichting.

Afgelopen maand was de maand dat we onze nationale volkssport weer volop konden beoefenen en bewonderen. Na het voorbeeld van Kjeld Nuis in Zuid-Korea konden de recreatieve schaatsers onder ons deze nieuwe volksheld na doen. Dit blijkt lastiger dan gedacht. In het topschaatsen is talent en training niet het enige wat belangrijk is. Het verschil tussen succes en falen kan, zoals in het geval van Kjeld, op een honderdste van een seconde aankomen. Kjeld heeft echter Jac Orie als trainer. Jac Orie doet iets bijzonders om zijn pupillen klaar te stomen voor succes. Hij verzamelt namelijk heel veel data van zijn schaatsers en heeft daar veel succes mee.

Wij zijn natuurlijk gek op data. We zien de meerwaarde dagelijks als we zakelijke energieverbruikers helpen met het verplicht besparen van energie, maar het is natuurlijk interessant om te zien dat data ook in de sport je een enorm voordeel kan brengen. Geen beslissingen op basis van emotie, maar op basis van verzamelde gegevens.

Het opbouwen van een database

Voor Orie is de database en het constant monitoren van cruciaal belang voor het succes van zijn schaatsers. Orie zegt in een interview het volgende; ‘’elk team test zijn schaatsers wel eens, maar ik doe dat al dertien jaar structureel.’’ Op zijn dashboard houdt hij allemaal gegevens bij van de schaatsers en kan hij zien of de schaatsers beter zijn geworden en aan wat ze nog moeten werken.

Als we nu weer teruggaan naar de wereld van energie zie je vaak dat organisaties af en toe eens kijken op een energienota om te zien of hun verbruik ‘’een beetje normaal is’’. Maar uiteindelijk is dit niet voldoende om aan de energiebesparingsverplichting te voldoen. Zo zien wij dat gebouwen in Nederland gemiddeld 25% te veel aan energie verbruiken. Net als een schaatser wil je graag je energiehuishouding zo efficiënt mogelijk benutten. Te veel energieverbruik is dan rampzalig, dus wat moet je dan wel doen als organisatie? 

Het nut van een profiel

Als we een parallel trekken met de schaatssport hebben we een mooi voorbeeld van de samenwerking tussen schaatscoach Jac Orie en zijn schaatsploeg. Samen hebben zij bepaalde verplichtingen gesteld en afspraken gemaakt. Ze hebben vastgesteld om een bepaalde richttijd te schaatsen en goud te halen. Bijvoorbeeld de 1.07,95 van Kjeld op de 1.000 meter. Hier maken ze uiteindelijk een plan voor en stellen ze vast hoe ze dit doel kunnen behalen. Orie weet precies waar de kracht en de verbeterpunten van zijn schaatsers liggen. Door de trainingen hierop aan te passen stuurt hij erop om de kracht te benutten en verbeterpunten daadwerkelijk te verbeteren.

De vraag is waarom deze aanpak succesvol is en wat ze anders doen dan de rest. Opvallend genoeg verklaart de aanpak van Orie een hele hoop over de energiebesparingsverplichting en het nut van energiemonitoring. Zoals Orie profielen bouwt van de schaatsers kun je dat ook doen van een gebouw. Zo’n profiel is het startpunt van een efficiënte energiehuishouding.

Welke maatregelen kun jij nemen?

Voor verschillende bedrijfssectoren heeft de overheid lijsten opgesteld met energiebesparende erkende maatregelen. Deze maatregelen hebben een terugverdientijd van nul t/m vijf jaar en je moet ze verplicht gaan invoeren in jouw organisatie. Echter is de vraag; met welke maatregel moet je beginnen, over welke maatregelen gaat het, wat is de investering en wat levert het toepassen van deze maatregel mijn organisatie op?

Het fundament om erkende maatregelen te gaan toepassen is energiemonitoring. Hierdoor kan je gericht selecteren welke erkende maatregel van toepassing is op jouw organisatie en vastleggen wat het je oplevert na de toepassing van de maatregelen. 

Als we kijken naar de methode van Orie kwam hij er uiteindelijk achter dat hij de manier van training rigoureus moest ombouwen. Hij deed het tegenovergestelde van wat alle conventionele trainingsprogramma’s voorschreven. Het programma van Orie werkte zo goed dat zijn team dat jaar bijna dertig persoonlijke records reed.

Nu weer even terug naar energie. In plaats van de conventionele methode, dus af en toe te kijken of je verbruik een beetje normaal is gebleven, kan je veel meer uit die data halen. Voor Orie heeft zijn aanpak geresulteerd in grote successen, maar jouw organisatie kan ook veel vooruitgang boeken aan de hand van de energiemonitoring. 

Top 5 erkende maatregelen

In totaal zijn er voor kantoren meer dan 30 erkende maatregelen. Wij hebben voor kantoren die meer dan 50.000 kWh elektriciteit en 25.000 m3 gas verbruiken een top 5 vastgesteld van erkende maatregelen waardoor je als organisatie de eerste stappen kunt gaan zetten om aan de energiebesparingsverplichting te voldoen.  Om te weten welke technieken je moet gaan toepassen is het belangrijk om een energieprofiel te gaan opbouwen. De basis van het opbouwen van een energieprofiel begint bij het verzamelen van data in de vorm van energiemonitoring.

Hieronder vind je de top 5 erkende maatregelen;

1.     Tijdschakelaar (heeft betrekking op de ruimteventilatie)

De specifieke techniek is een tijdschakelaar. Voor de ruimteventilatie is het handig om een tijdschakelaar te gebruiken die bepaald om buiten werktijden automatisch de ventilatie naar een lager niveau te brengen. Hierdoor bespaar je energie. Dit worden ook wel kloktijden genoemd.

De tijdschakelaar kan je zien als de arbeidsrustverhouding voor de schaatsers. De schaatsers weten precies wanneer ze moeten rusten en wat ze moeten doen om te herstellen. Hierdoor besparen ze energie, kunnen sneller herstellen en noteren uiteindelijk betere kloktijden.

 

2.     Cascaderegeling (heeft betrekking op de ruimteventilatie)

De specifieke techniek is een cascaderegeling. De cascaderegeling is stapsgewijs je ruimteventilatie naar een ideaal niveau brengen. In plaats van de ruimteventilatie in een keer op volle toeren te laten draaien zorgt de cascaderegeling ervoor het stapsgewijs de ruimteventilatie wordt ingezet.

Orie kwam erachter dat het veel effectiever is om te trainen in bepaalde blokken. Hij zegt; ‘’ als je een schaatser eerst laat sprinten, dan een duurloop en dan met honderd kilo op zijn rug kniebuigingen doen. Wat voor resultaat krijg je dan? Je wordt een klein beetje beter, maar erg veel vooruitgang boek je niet. Daarom concentreren we op een bepaald type training in een bepaalde periode.’’ Net als de cascaderegeling, heeft deze stapsgewijze opbouw voor Orie voor veel succes gezorgd.

3.     Twincoilsysteem/ warmteterugwinningsysteem (heeft betrekking op de ruimteventilatie)

De specifieke techniek is een twincoilsysteem. Dit houdt in om niet rechtstreeks de buitenlucht naar binnen te blazen, maar voor te verwarmen met de lucht die al binnen in het kantoorpand is. Hierdoor hoef je minder buitenlucht op te warmen, waardoor je minder energie hoeft te gebruiken. Dit wordt ook wel een warmteterugwinningsysteem genoemd.

Professor Bert Otten deed onderzoek naar schaatsster Irene Wüst en wat haar succesvol maakt. Professor Otten keek onder andere naar haar zuurstofopname. Hij zegt in een interview; “Je kunt wel een hele hoge zuurstofcapaciteit hebben, maar als je de zuurstof niet goed gebruikt dan heb je er niets aan.” Ook dit onderdeel werd bij Wüst onderzocht, zij schaatste vijf rondjes met een zuurstofmasker op. Uit de analyse blijkt dat zij erg efficiënt omgaat met de ingeademde lucht.

Net als Wüst maakt het warmteterugwinningsysteem heel efficiënt gebruik van de aanwezige zuurstof waardoor er op een perfecte manier energie kan worden ingezet.

4.     Weersafhankelijke regeling (heeft betrekking op de stookinstallatie)

De specifieke techniek is een weersafhankelijke regeling. Deze regeling heeft ook betrekking op de cv-ketel. Een weersafhankelijke regeling houdt er rekening mee dat als de buitentemperatuur omhooggaat de aanvoertemperatuur omlaaggaat. De cv-ketel hoeft dan minder hard te stoken omdat de buitentemperatuur warmer is en het systeem hier rekening mee houdt, waardoor er minder hard gestookt hoeft te worden.

Schaatsers staan bekend om hun trainingsstages op verschillende locaties. Denk bijvoorbeeld aan hoogtestages in de bergen. Voor schaatsers kunnen verschillende weersomstandigheden zorgen voor een gunstig effect op hun persoonlijke energiehuishouding. Hetzelfde geldt voor organisaties in de vorm van een weersafhankelijke regeling.

5.     Isolatie aanbrengen rondom leidingen en appendages (heeft betrekking op de ruimteverwarming)

De specifieke techniek is het aanbrengen van isolatie rondom leidingen en appendages. Appendages zijn kleine toestellen om een machine of instelling te complementeren. Wanneer je isolatie om de leiding plaatst beperk je warmteverlies, waardoor je minder energie hoeft te verbruiken.

Vroeger schaatste Ard Schenk nog met een warme muts op en een wolle trui, maar sinds de jaren zeventig heeft het schaatspak een echte metamorfose ondergaan. Tegenwoordig worden pakken steeds beter ontworpen om de aerodynamica van de schaatsers te verbeteren. De belangrijkste doelstelling: minder energieverlies. De ontwikkelingen helpen ook om veiligere pakken te maken, want de pakken moeten tegenwoordig ook aan veiligheidsvoorschriften voldoen en strengere eisen die de schaatsbond stelt aan de pakken.

Net als het schaatspak moeten organisaties dus ook steeds veranderen en aan verplichtingen voldoen. Voor de schaatsers hebben de verplichtingen en ontwikkelingen niet alleen voor meer veiligheid gezorgd, maar ook voor snellere tijden.

Beginnen met het toepassen van de maatregelen

Het toepassen van de technieken brengt een aantal voordelen met zich mee. Om te beginnen voldoe je hiermee aan de wet- en regelgeving, daarnaast ga je minder energie verbruiken, wat uiteindelijk je totale energiekosten verlaagt.

De conventionele manier van het bekijken van gegevens is niet meer voldoende. Orie doorbrak die conventionele manier van af en toe iets vastleggen naar structureel vastleggen. Om gericht te kunnen sturen op een effectieve aanpak op het vlak van energie moet je het kunnen onderbouwen met data, net als Orie dat doet.

Zoals je gevoel zou kunnen zeggen dat het misschien niet zinvol is voor jouw organisatie om te monitoren, zie je dat je met een gerichte aanpak heel succesvol kunt zijn. Het structureel vastleggen van data was voor Orie een van de redenen waarom zijn team zo succesvol was. En het structureel vastleggen van energiedata kan ook voor jouw organisatie een succesfactor worden!

Als je meer vragen hebt over de erkende maatregelen en hoe je de energiemonitoring hierbij kunt gebruiken neem dan contact met ons op.